Net-billing a net-metering: różnice i rozliczenie w 2026
Każdy, kto przyłączył panele od 1 kwietnia 2022 r., rozlicza się w net-billingu. Oto, jak liczy się każda złotówka.
Net-billing to system rozliczania prosumentów, który zastąpił 1 kwietnia 2022 r. dawne opusty, czyli net-metering. Energia oddana do sieci nie jest już odbierana w kilowatogodzinach, tylko sprzedawana: w każdej godzinie operator mierzy, ile oddałeś i ile pobrałeś, a nadwyżkę wycenia po cenie rynkowej z PSE. Kto zaczął oddawać energię od 1 lipca 2024 r., ma cenę godzinową RCE, starsi prosumenci cenę miesięczną RCEm. Wartość tej energii, pomnożona przez 1,23, trafia na konto prosumenta jako depozyt ważny 12 miesięcy. Depozyt pokrywa wyłącznie część „energia” przyszłych rachunków, nigdy dystrybucję ani opłaty stałe. To, czego nie wykorzystasz, wraca na konto do 30 % (RCE) albo 20 % (RCEm) wartości oddanej energii, a reszta przepada. Dla 6 kWp w Warszawie przy zużyciu 4000 kWh depozyt wynosi około 1 569 zł rocznie. Rozliczenie trwa 15 lat od przyłączenia mikroinstalacji.
Ile depozytu da Twoja nadwyżka?
Depozyt rocznie (RCE)
1 189 zł
| Depozyt rocznie (RCEm) | 1 155 zł |
| Średnia RCEm, 12 miesięcy | 313 zł/MWh |
| Okno cen | 2025-10 – 2026-09 |
Średnia prosta; nadwyżka latem jest warta mniej niż średnia. Szacunek.
Sprawdził Radif Partners · Polityka redakcyjna · Metodologia
Net-billing a net-metering: różnice w jednej tabeli
| Net-metering (opusty) | Net-billing | |
|---|---|---|
| Kogo dotyczy | mikroinstalacje przyłączone do 31.03.2022 | mikroinstalacje przyłączone od 1.04.2022 |
| Co dzieje się z nadwyżką | odbierasz 0,8 kWh (do 10 kW) albo 0,7 kWh (10–50 kW) za każdą oddaną | jest sprzedawana po RCE albo RCEm |
| Co pokrywa nadwyżka | energię i dystrybucję odebranej ilości | tylko część „energia” rachunku, z depozytu ×1,23 |
| Niewykorzystana nadwyżka | przepada po 12 miesiącach | wraca na konto do 20 % (RCEm) albo 30 % (RCE) wartości |
| Czas trwania | 15 lat od przyłączenia | 15 lat od pierwszego oddania energii |
Najważniejsza różnica dotyczy wartości kilowatogodziny oddanej do sieci. W net-meteringu wracała prawie cała, razem z dystrybucją, więc instalację opłacało się dobierać na całe roczne zużycie. W net-billingu nadwyżka jest warta tyle, ile płaci rynek w godzinie oddania, a dystrybucję za energię pobraną płaci się zawsze. Dlatego dziś liczy się autokonsumpcja, a nie sama produkcja.
Trzy przepływy energii w net-billingu
Pierwszy to autokonsumpcja: energia z paneli zużyta w tej samej godzinie, w której powstała. Nie przechodzi przez licznik operatora, więc nie płacisz za nią nic, ani za energię, ani za dystrybucję. To najcenniejsza część produkcji, warta około 1,09 zł za kWh w taryfie G11 na 2026 r.
Drugi to oddanie do sieci. Ustawa każe bilansować pobór i oddanie w każdej godzinie osobno: jeśli o 13:00 oddałeś 3 kWh, a pobrałeś 0,5 kWh, rozliczana jest nadwyżka 2,5 kWh. Jej wartość to ilość energii razy cena z PSE, a na konto prosumenta trafia ta wartość pomnożona przez 1,23. Współczynnik 1,23 obowiązuje od 1 lipca 2024 r.
Trzeci to pobór z sieci wieczorem, w nocy i zimą. Za energię pobraną płacisz normalną cenę z taryfy, ale część „energia” rachunku sprzedawca pokrywa z depozytu, aż do jego wyczerpania. Dystrybucję płacisz zawsze od całej energii pobranej z sieci.
Rok w net-billingu: 6 kWp w Warszawie
Tabela pokazuje, jak rozkłada się rok dla domu zużywającego 4000 kWh, z poborem równo przez dobę i rozliczeniem po RCE. Latem depozyt rośnie, zimą się zużywa.
| Miesiąc | Produkcja | Oddane | Pobrane | Depozyt |
|---|---|---|---|---|
| styczeń | 187 kWh | 88 kWh | 240 kWh | 59 zł |
| luty | 294 kWh | 185 kWh | 201 kWh | 76 zł |
| marzec | 538 kWh | 391 kWh | 192 kWh | 94 zł |
| kwiecień | 717 kWh | 557 kWh | 168 kWh | 130 zł |
| maj | 796 kWh | 618 kWh | 161 kWh | 179 zł |
| czerwiec | 817 kWh | 638 kWh | 150 kWh | 215 zł |
| lipiec | 797 kWh | 616 kWh | 158 kWh | 200 zł |
| sierpień | 756 kWh | 583 kWh | 167 kWh | 213 zł |
| wrzesień | 623 kWh | 475 kWh | 181 kWh | 202 zł |
| październik | 431 kWh | 297 kWh | 206 kWh | 121 zł |
| listopad | 196 kWh | 96 kWh | 229 kWh | 45 zł |
| grudzień | 147 kWh | 59 kWh | 251 kWh | 34 zł |
W sumie dom oddaje 4603 kWh, co daje depozyt 1 569 zł. Na energię pobraną wydaje z niego 1 408 zł, a 162 zł wraca jako zwrot nadpłaty. W rozliczeniu po RCEm ten sam dom oszczędza 3 346 zł zamiast 3 425 zł rocznie.
Zwrot nadpłaty: ile wraca na konto
Depozyt niewykorzystany przez 12 miesięcy nie przepada w całości. Sprzedawca zwraca go na rachunek bankowy, ale z limitem: 20 % wartości energii oddanej w danym miesiącu przy RCEm i 30 % przy RCE. Limit liczy się od wartości bez współczynnika 1,23. Mini-kalkulator poniżej pokazuje, ile wróci przy danym depozycie.
Ile wróci na konto z niewykorzystanego depozytu?
Zwrot w systemie RCE (do 30 %)
73 zł
| Zwrot w systemie RCEm (do 20 %) | 49 zł |
| Niewykorzystane | 150 zł |
| Przepada (RCE) | 77 zł |
Limit liczony od wartości energii oddanej w danym miesiącu, bez współczynnika 1,23 (nasza lektura art. 4 ust. 11a).
RCE czy RCEm: która cena się bardziej opłaca
RCEm to średnia cena ważona energią oddaną przez wszystkich prosumentów w danym miesiącu. Ponieważ większość prosumentów oddaje energię w południe, RCEm jest niższa od średniej ceny hurtowej. RCE to cena z każdej godziny, a gdy na rynku cena spada poniżej zera, do rozliczenia przyjmuje się zero. Szczegóły i historię obu cen pokazuje strona RCE i RCEm.
Rozliczenie po RCE daje więcej, gdy oddajesz energię poza szczytem produkcji: rano, późnym popołudniem albo z magazynu. Daje też wyższy limit zwrotu nadpłaty. Przy typowym domu bez magazynu różnica jest niewielka, ale rzadko na niekorzyść RCE.
Jak zwiększyć zysk z net-billingu
Najprościej przesunąć zużycie na godziny produkcji: pralkę, zmywarkę, podgrzewanie wody i ładowanie samochodu w południe. Każda kilowatogodzina zużyta od razu jest warta kilka razy więcej niż oddana. Drugi sposób to magazyn energii, z dotacją z programu Przydomowe Magazyny Energii. Trzeci to unikanie przewymiarowania: większa instalacja zwiększa przede wszystkim depozyt, który może przepaść. Ile depozytu zużyjesz w swoim domu, liczy kalkulator depozytu prosumenckiego.